Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý hoạt động nghiên cứu thực tế đối với học viên các lớp trung cấp lý luận chính trị hiện nay
Thứ sáu - 21/08/2026 23:14
Hoạt động nghiên cứu thực tế là một bộ phận cấu thành bắt buộc trong chương trình đào tạo Trung cấp lý luận chính trị. Hoạt động này giúp học viên vận dụng phương pháp luận khoa học vào giải quyết các vấn đề phát sinh tại cơ sở. Đối với Trường Chính trị Trần Phú - Trung tâm đào tạo cán bộ cốt cán của tỉnh nhà, việc không ngừng đổi mới và nâng cao chất lượng quản lý hoạt động này là nhiệm vụ trọng tâm. Điều này giúp hiện thực hóa nguyên lý "học đi đôi với hành", "lý luận gắn liền với thực tiễn", đáp ứng yêu cầu xây dựng trường chính trị chuẩn.
Đối với giảng viên, đã có quy định mức thời gian chế độ làm việc thành giờ chuẩn giảng dạy, nghiên cứu khoa học, hoạt động khác trong đó có việc đi nghiên cứu thực tế. Quyết định số 988-QĐ/HVCTQG do Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh ban hành ngày 20/03/2026 gồm bộ quy chế về công tác trường chính trị. Quy định này đặt ra chuẩn mực, thời gian và yêu cầu cụ thể về hoạt động nghiên cứu thực tế cho giảng viên. Nghiên cứu thực tế là một hoạt động hết sức cần thiết giúp cho giảng viên tăng cường thêm vốn kiến thức về thực tiễn làm cho bài giảng sinh động, thu hút được học viên, liên hệ mật thiết với vấn đề diễn ra trong cuộc sống.
Đối với học viên, nghiên cứu thực tế cuối khóa là một phần học trong chương trình đào tạo Trung cấp LLCT - HC được nhà trường tổ chức vào cuối khóa học theo Quyết định số 988-QĐ/HVCTQG, ngày 20/03/2026 của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh quy định rõ hoạt động nghiên cứu thực tế của học viên phải gắn kết chặt chẽ giữa lý luận và thực tiễn, hướng trọng tâm vào công tác xây dựng Đảng, quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Phần học này giúp học viên rèn luyện khả năng vận dụng lý luận vào thực tiễn để đánh giá, phân tích một vấn đề cụ thể ở cơ sở, góp phần thực hiện trong thực tế nguyên lý “học đi đôi với hành”. Mỗi khóa học, cuối khóa học, học viên được nhà trường tổ chức đi nghiên cứu thực tế, thời gian là 05 ngày/ khóa học. Kết thúc đợt đi thực tế, học viên phải viết bài thu hoạch về một chủ đề mà học viên đã lựa chọn, đăng ký. Nội dung các vấn đề nghiên cứu thực tếlà những vấn đề cơ bản trong phần học của chương trình Trung cấp lý luận chính trị, được tổ chức phù hợp và thiết thực, sát với mục tiêu, chương trình đào tạo của Học viện cũng như của nhà trường.
Xác định đây là một hoạt động quan trọng, trong những năm qua, Trường Chính trị Trần Phú thường xuyên tổ chức cho học viên các lớp đào tạo trung cấp lý luận chính trị đi thực tế đến các địa phương, đơn vị. Các đợt đi nghiên cứu thực tế đều đem lại kết quả tích cực làm phong phú kiến thức thực tiễn, bổ sungvà hoàn thiện kỹ năng công tác cho học viên.
Qua các chuyến đi này, học viên sẽ được thâm nhập vào đời sống thực tế để làm rõ hơn những kiến thức đã được các giảng viên giảng dạy, như: Tìm hiểu tình hình phát triển kinh tế - xã hội tại các địa phương; tổ chức, bộ máy và hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp, mô hình tổ chức của các đô thị, hoạt động của hệ thống chính trị xã, phường sau sát nhập; hoạt động của các khu công nghiệp; các mô hình điển hình sản xuất kinh doanh giỏi; quá trình, thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới; quá trình đổi mới, sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, hội nhập quốc tế, phát triển văn hóa - du lịch địa phương… Bên cạnh đó, học viên còn được về với các địa danh lịch sử để sống lại với những năm tháng hào hùng đấu tranh chống giặc ngoại xâm của quân và dân ta dưới ánh sáng soi đường của Đảng cộng sản Việt Nam để giáo dục truyền thống, chủ nghĩa yêu nước và lòng tự hào dân tộc;được tìm hiểu về đời sống và các phong tục tập quán của đồng bào các dân tộc thiểu số ở, để thấy được những nét văn hóa đặc sắc của các dân tộc, cũng như ý nghĩa mà các chính sách của Đảng và Nhà nước ta đã đem lại. Thông qua những chuyến đi nghiên cứu thực tế này, học viên được chia sẻ có thêm những kinh nghiệm thực tiễn ở cơ sở để vận dụng một cách chững chạc, tự tin và có phương pháp khoa học để giải quyết các công việc ở địa phương có hiệu quả, từ đó giúp họ trưởng thành hơn.
Mỗi chuyến đi đều để lại những kỷ niệm, sự khám phá. Được trải nghiệm trên những cung đường, cùng được ngắm những cảnh đẹp hùng vĩ của đất nước, thăm những khu đô thị mới, những khu công nghiệp, những vùng nông thôn thay da đổi thịt, những bản làng vùng cao khoe sắc mỗi độ xuân về là những trải nghiệm hết sức thú vị về cuộc sống. Nhưng điều quý trọng hơn nữa là sự kết nối, gắn bó giữa các học viên trong lớp, giữa thầy và trò, giữa nhà trường với địa phương, sự chân thành thấu hiểu cuộc sống ở những vùng còn khó khăn, sự thân thiện trong văn hóa ứng xử, những cách lễ tân ngoại giao, những tình cảm và sự trân trọng của nhân dân các địa phương dành cho cán bộ, giảng viên học viên nhà trường là những bài học kinh nghiệm, những điều đọng lại của mỗi chuyến đi nghiên cứu thực tế.
Xác định đây là một hoạt động quan trọng nhằm tìm hiểu, hiểu biết thêm thực tế. Nắm bắt thực tiễn kịp thời bổ sung cho lí luận và giải quyết kịp thời, tháo gỡ khó khăn cho cơ sở. Các nhà trường cần thường xuyên tổ chức các chuyến đi thực tế xuống các địa phương, đơn vị, Các đợt đi nghiên cứu thực tế đều đem lại kết quả tích cực làm phong phú kiến thức thực tiễn, bổ sung, phục vụ tốt cho bài giảng và hoàn thiện kỹ năng nghiên cứu khoa học của cán bộ, giảng viên và học viên.
Từ tình hình kết, quả hoạt động nghiên cứu thực tế trong thời gian qua, xin có vài ý kiến nhằm góp phần nâng cao chất lượng công tác quản lý hoạt động nghiên cứu thực tế của học viên ở trường chính trị tỉnh như sau :
Trước hết, cần đổi mới nhận thức về công tác nghiên cứu thực tế, phải coi đây là hoạt động thực tiễn, là nội dung bắt buộc được quy định trong Chương trình đào tạo trung cấp lý luận chính trị. Đời sống kinh tế - xã hội ở từng địa phương rất đa dạng, phong phú, luôn vận động và thay đổi từng giờ, từng ngày. Vì vậy, trách nhiệm của học viên các lớp trung cấp lý luận chính trị qua nghiên cứu thực tế là nắm bắt cập nhật tình hình và những thông tin kinh tế - xã hội liên quan đến sự phát triển của địa phương. Với ý nghĩa đó, nghiên cứu thực tế cũng chính là hình thức học tập, học trong thực tiễn cuộc sống.
Thứ hai, việc lựa chọn địa điểm, xây dựng một bản kế hoạch cụ thể, chi tiết cho chuyến nghiên cứu thực tế cũng là một điểm quan trọng. Cần thảo luận, bàn bạc dân chủ, kỹ lưỡng tạo sự thống nhất cao trước tập thể lớp để tổ chức chuyến đi nghiên cứu thực tế phù hợp.
Thứ ba, công tác chuẩn bị cũng hết sức quan trọng đảm bảo thành công cho chuyến đi nghiên cứu thực tế. Phải chuẩn bị kỹ lưỡng cơ sở vật chất, phương tiện, chỗ ăn, nghỉ chu đáo. Trước khi đến các địa phương, chúng ta phải làm tốt công tác liên hệ, trao đổi trước nội dung mà mình cần nghiên cứu để địa phương có thể chuẩn bị tốt hơn về chương trình báo cáo với đoàn.
Trong chương trình đi nghiên cứu thực tế phải có nội dung học tập rõ ràng, phải phù hợp và thiết thực với mục tiêu, chương trình đào tạo, yêu cầu đào tạo của nhà trường và gắn với thực tế nhiệm vụ công tác của học viên.
Nâng cao chất lượng công tác quản lý hoạt động nghiên cứu thực tế cho học viên các lớp Trung cấp lý luận chính trị tại Trường Chính trị Trần Phú là một nội dung quan trọng trong hoạt động của nhà trường. Khi các giải pháp trên được triển khai đồng bộ, hoạt động nghiên cứu thực tế sẽ không còn là hình thức mà thực sự trở thành một không gian khoa học sống động, giúp học viên trưởng thành hơn về bản lĩnh chính trị và năng lực công tác thực tiễn, góp phần hoàn thành tốt công tác đào tạo bồi dưỡng cán bộ của Trường Chính trị Trần Phú trong giai đoạn hiện nay.
Tác giả: Th.S Lê Đình Hùng - Phó Trưởng Khoa Xây dựng Đảng
Hội thảo khoa học “Nâng cao hiệu quả sử dụng phương pháp dạy học tích cực trong giảng dạy lý luận chính trị tại Trường Chính trị Trần Phú – Thực trạng và giải pháp”
Hội thảo khoa học “Xây dựng đội ngũ giảng viên thỉnh giảng tại Trường Chính trị Trần Phú - Thực trạng và giải pháp”.
Nâng cao hiệu quả phối hợp trong tổ chức và quản lý các lớp Cao cấp lý luận chính trị tại Trường Chính trị Trần Phú - Qua thực tiễn Lớp K72.B01
Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý hoạt động nghiên cứu thực tế đối với học viên các lớp trung cấp lý luận chính trị hiện nay
Cách mạng Tháng Tám ở Hà Tĩnh và bài học trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ hiện nay
Đổi mới đào tạo Lý luận chính trị cho đội ngũ doanh nghiệp nhà nước nhìn từ thực tiễn lớp Trung cấp lý luận chính trị Công ty Điện lực Dầu khí Hà Tĩnh
Bước phát triển nhận thức của Đảng ta từ “học tập và làm theo” đến “học tập, thực hành” tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh
Khai giảng Lớp Trung lý luận chính trị, hệ không tập trung Khóa 212, năm học 2026 - 2027, mở tại xã Kỳ Anh
